Minimum fiyat artırımı muhakkak oluyor! Minimum fiyatın belirleneceği kritik toplantı sona erdi

2023 minimum fiyat artırımıyla ilgili yeni bir gelişme yaşandı. Taban Fiyat Tespit Komitesi’nin, 2023 yılında geçerli olacak minimum fiyat sayısını belirleme çalışmaları kapsamında yaptığı üçüncü toplantı sona erdi.

Çalışma ve Toplumsal Güvenlik Bakanlığında basına kapalı olarak 3 saate yakın süren toplantıda, personel tarafını TÜRK-İŞ, patron tarafını Türkiye Patron Sendikaları Konfederasyonu (TİSK) temsil etti.

Toplantının son kısmına TÜRK-İŞ Genel Lideri Ergün Atalay da katıldı. Atalay, toplantının akabinde basın mensuplarına yaptığı açıklamada, minimum fiyat görüşmelerinin yaklaşık 20 gündür sürdüğünü belirterek, şunları söyledi:

“Bir saat önce beni de buraya çağırdılar. TÜRK-İŞ, 40 yıldır açlık ve yoksulluk hududuyla ilgili araştırma yapıyor. TÜRK-İŞ’in açlık hududu 7 bin 785 lira, yoksulluk hudut ise 10 bin lira. 20 gündür TÜRK-İŞ’in talebinin 7 bin 785 lira olduğunu söylüyorlar. Bizim hiçbir teklifimiz olmadı. Artık teklifi Bakan Beyefendiye ve Kurula söyledim. TÜRK-İŞ’in teklifi 9 bin lira. Verirlerse masaya oturup imzalarız, vermezlerse o sorunun içerisinde olmayız.”

Asgari fiyatta son durum

Komisyonda emekçi bölümünü temsil eden TÜRK-İŞ, öncelikle pazarlığın Açlık ve Yoksulluk Hududu Araştırmasının kasım ayına ilişkin açlık hududu verisi olan 7 bin 785 lira üzerinden başlamasını istiyor. Bunun yanında, refah hissesi ile enflasyona karşı satın alma gücünün korunmasını talep ediyor. Bu rakamsal talebin yanında, gelir vergisi dilimlerinin çalışanlar lehine düzenlenmesi ve sendikal örgütlenmenin önündeki pürüzlerin kaldırılması da TÜRK-İŞ’in pazarlık masasına taşıdığı mevzular ortasında bulunuyor.

İşveren bölümünü temsil eden Türkiye Patron Sendikaları Konfederasyonu (TİSK) ise minimum fiyata dair sayı paylaşmamakla birlikte, temel olarak çalışanların ve patronların gözetildiği istikrarlı bir minimum fiyattan yana tavır sergiliyor. Yeni minimum fiyat sayısında, istihdamın korunmasını, yeni istihdam yaratılmasını ve işletmelerin rekabet gücünün dikkate alınmasını isteyen TİSK, taban fiyat patron dayanağının 2023’te de sürdürülmesini talep ediyor.

Nakliyat-İş Genel Lideri Ali İstek Küçükosmanoğlu, basın açıklamasında, yaşanan ekonomik olaylar karşısında minimum fiyatın kâfi düzeye gelmesini beklediklerini söyledi. Çalışanlardan alınan vergi oranının yüzde 10’da sabitlenmesini talep eden Küçükosmanoğlu, “Asgari fiyatın, enflasyonun ve hayat pahalılığının yüksek olduğu periyotta alım gücünün en azından korunması için 14 bin 800 lira olmasını istiyoruz.” dedi.

Asgari fiyat artırımında 4 senaryo

Yüzde 45 artırım: Birinci senaryo net taban fiyatın 8 bin liraya çıkması. Net olarak yüzde 45 artırılan minimum fiyat brüt 9 bin 412 liraya çıkıyor ve patrona maliyeti de 11 bin 59 lira oluyor.

Yüzde 50 artırım: İkinci senaryo yüzde 50 artışla 8 bin 250 liraya yükseltilmesi. Brüt fiyat 9 bin 706 liraya çıkıyor ve patrona maliyeti 11 bin 404 lira oluyor.

Yüzde 55 artırım: Üçüncü senaryo minimum fiyatın yüzde 55’lik artış ile 8 bin 500 lira düzeyine ulaşması. Bu durumda brüt fiyat 10 bin liraya, patrona maliyeti ise 11 bin 750 liraya yükseliyor.

Yüzde 60 artırım: Son senaryo ise net minimum fiyatın yüzde 60 artışla 8 bin 750 liraya çıkarılması. Bu durumda brüt fiyat 10 bin 294 liraya, patrona maliyet ise 12 bin 95 liraya denk geliyor.

Asgari fiyat nasıl belirleniyor?

Asgari fiyatı, yasa gereği personel, patron ve hükümetten beşer temsilci olmak üzere 15 şahıstan oluşan Taban Fiyat Tespit Komitesi belirliyor. Kurul, Çalışma ve Toplumsal Güvenlik Bakanı tarafından toplantıya çağrılıyor ve yeni minimum fiyatı belirleme çalışmaları kapsamında teamül üzerine aralık ayında dört kere toplanıyor.

Bakanlığın belirlediği üyelerden birinin başkanlık ettiği kurul, en az 10 üyenin iştirakiyle toplanıp oy çokluğuyla karar veriyor. Oyların eşitliği halinde liderin bulunduğu tarafın çoğunluğu sağladığı kabul ediliyor.

Asgari fiyat net 5 bin 500 lira

Asgari fiyat, bir personel için aylık brüt 6 bin 471 lira, vergiler ve kesintiler düştüğünde net 5 bin 500 lira 35 kuruş olarak uygulanıyor.

Asgari fiyatın patrona toplam maliyeti, bir personel için 7 bin 603 lira 43 kuruş. Bunun 6 bin 471 lirası brüt minimum fiyat, 1003 lira 1 kuruşunu toplumsal güvenlik primi, 129 lira 42 kuruşunu patron işsizlik sigorta primi oluşturuyor.